انواع پمپ آب کشاورزی


دسته بندی: آبیاری
انواع پمپ آب کشاورزی

چکیده: در این مقاله درباره انواع پمپ آب کشاورزی، نحوه عملکرد، روش نصب و نکاتی برای انتخاب مناسب‌ترین پمپ برای آبیاری توضیح داده شده است. همچنین مزایا و معایب پمپ‌های متداول همچون پمپ‌های گریز از مرکز و راهکارهایی برای عیب‌یابی مشکلات رایج مانند عملکرد نامناسب پروانه یا کاهش فشار آب مطرح شده است.
  1. مقدمه و کلیات
  2. انواع پمپ بر اساس روش پمپاژ
  3. انواع پمپ بر اساس نحوه نصب
  4. انواع پمپ بر اساس نحوه عملکرد
  5. مزایا و معایب پمپ‌های گریز از مرکز
  6. پرسش‌های متداول

آنچه باید درباره پمپ کشاورزی به طور کلی بدانید

پمپ آب کشاورزی دستگاهی است که با اعمال نیرو، آب را از مکانی به مکان دیگر منتقل می‌کند. این وسیله با افزایش فشار سیال و ایجاد جریان در برابر نیروی جاذبه، می‌تواند آب را از یک منطقه کم‌فشار به ناحیه‌ای دیگر هدایت کند. پمپ‌ها معمولاً از فلزات یا آلیاژهای مقاوم مانند فولاد ضدزنگ یا آلیاژهای حاوی کروم و نیکل ساخته می‌شوند تا در برابر خوردگی و سایش مقاومت کافی داشته باشند. برای انتخاب صحیح باید معیارهایی همچون نوع منبع آب، فاصله انتقال، ارتفاع پمپاژ، دبی مورد نیاز، و میزان ذرات معلق در آب را مدنظر قرار دهید.

انواع پمپ آب کشاورزی بر اساس روش پمپاژ

پمپ‌های کشاورزی معمولاً از نظر روش پمپاژ به دو دسته کلی تقسیم می‌شوند که هر کدام کاربردها و مزایای خاص خود را دارند. این پمپ‌ها باید برای انتقال آب در مسافت‌های بلند و در شرایطی که ممکن است ذرات ریز در آب وجود داشته باشد، با دوام و قابل اطمینان باشند.

1. پمپ آب کشاورزی دینامیکی

پمپ‌های دینامیکی کارایی و انعطاف‌پذیری بالایی دارند و برای مقیاس‌های بزرگ مانند آبیاری جریب وسیع مناسب هستند. در این سیستم مجموعه‌ای از تیغه‌های چرخان به نام پروانه فشار سیال را تغییر می‌دهند. از مهم‌ترین زیرمجموعه‌های پمپ دینامیکی، پمپ‌های سانتریفیوژ (گریز از مرکز) هستند که می‌توانند حتی با آب‌های شور یا آب‌های دارای ذرات ریز کار کنند؛ اما در این موارد معمولا فیلترهایی برای حذف جامدات نصب می‌شود.

2. پمپ آب کشاورزی معمولی

این نوع پمپ‌ها بر پایه تغییر حجم در یک محفظه بسته عمل می‌کنند؛ با کاهش حجم فشار افزایش می‌یابد و با افزایش حجم فشار کاهش پیدا می‌کند که این تغییرات باعث مکش و سپس خروج مایع در جهت مورد نظر می‌شود. این پمپ‌ها برای شرایطی مناسب‌اند که نیاز به فشارهای ثابت و کنترل دقیق جریان وجود دارد.

انواع پمپ آب کشاورزی بر اساس نحوه نصب

نحوه نصب پمپ تأثیر زیادی بر عملکرد و نگهداری آن دارد. قبل از خرید باید محل نصب، عمق منبع آب و دسترسی برای تعمیر و سرویس را بررسی کنید تا نوع مناسب را انتخاب کنید.

1. پمپ آب کشاورزی سطحی

پمپ‌های سطحی روی زمین و معمولاً بالاتر از سطح منبع آب نصب می‌شوند. معمولاً در دیواره سدها یا کنار مخازن نصب می‌شوند تا آب را از منبع به نقطه مصرف هدایت کنند. این نوع نصب دسترسی آسان‌تری برای سرویس و نگهداری فراهم می‌آورد.

2. پمپ آب کشاورزی زیرآب

پمپ‌های زیرآب در داخل منبع آب نصب می‌شوند و آب را مستقیماً از منبع به محل ذخیره یا سیستم آبیاری منتقل می‌کنند. این نوع پمپ‌ها معمولاً نیاز به تراز دقیق و حفاظت مناسب در برابر ورود ذرات و مواد معلق دارند.

انواع پمپ آب کشاورزی بر اساس نحوه عملکرد

بزرگ‌ترین و عملی‌ترین تقسیم‌بندی پمپ‌های کشاورزی براساس نحوه عملکرد آنهاست. در ادامه انواع متداول و مزایا و معایب هرکدام شرح داده شده است تا براساس نیازهای مزرعه خود انتخاب بهتری داشته باشید.

1. پمپ آب کشاورزی گریز از مرکز سطحی

این پمپ‌ها از سیستم سانتریفیوژ استفاده می‌کنند و برای منابع آب سطحی یا منابع کم‌عمق مناسب‌اند. طراحی افقی این پمپ‌ها هزینه تعمیر و نگهداری کمتری دارد و نصب و بازرسی آنها ساده‌تر است، اما توانایی پمپاژ در ارتفاع‌های بسیار بالا را ندارند و بیشتر برای آبیاری‌های سبک مناسب‌اند. نوع عمودی معمولاً ورودی و پروانه را دائماً زیر آب نگه می‌دارد و نیاز به مراقبت بیشتری در قسمت یاتاقان‌ها دارد.

2. پمپ آب کشاورزی توربینی

پمپ‌های توربینی برای نصب در چاه‌ها، دریاچه‌ها یا برکه‌ها مناسب‌اند. نصب صحیح شامل تراز بودن چاه و عمودی بودن ستون پمپ و وجود فوندانسیون بتنی مقاوم است. این پمپ‌ها عملکرد خوب و قیمت مقرون‌به‌صرفه‌ای دارند، اما نیاز به روغن‌کاری و نگهداری منظم اجزای متحرک دارند.

3. پمپ آب کشاورزی شناور

پمپ شناور در واقع یک پمپ گریز از مرکز است که به یک شناور یا سازه دیگر متصل می‌شود و معمولاً برای پمپاژ از سطح دریاچه یا برکه استفاده می‌شود. این پمپ‌ها اغلب با برق کار می‌کنند و برای منابع کم‌عمق گزینه‌ای مناسب و ساده‌اند.

پمپ آب کشاورزی شناور

4. پمپ آب کشاورزی پروانه‌ای

پمپ‌های پروانه‌ای زمانی انتخاب می‌شوند که نیاز به انرژی پایین و سرعت جریان بالا باشد. این پمپ‌ها می‌توانند به‌صورت افقی روی تریلر یا عمودی روی سکوهای متحرک نصب شوند و در برخی کاربردها مانند پمپاژ تالاب‌های ذخیره استفاده می‌گردند.

5. پمپ آب کشاورزی دیزلی

پمپ‌های دیزلی شامل انواع گازوئیلی، بنزینی و گازسوز هستند و از نظر اندازه به موتورهای کوچک و بزرگ تقسیم می‌شوند. این پمپ‌ها قدرت بالایی دارند و می‌توانند خروجی‌هایی تا 4 اینچ را فراهم کنند؛ مناسب مناطقی که دسترسی به برق محدود است.

مزایا و معایب پمپ‌های گریز از مرکز

از آنجایی که بسیاری از پمپ‌های کشاورزی از نوع سانتریفیوژ هستند، در این بخش مهم‌ترین مزایا و معایب این دسته را مرور می‌کنیم تا در تصمیم‌گیری خرید بهتر عمل کنید.

  • ساده و قابل اطمینان: طراحی ساده باعث کاهش احتمال نشتی و سهولت نگهداری می‌شود.
  • اقتصادی و راندمان مناسب: معمولاً هزینه ساخت و نگهداری کمتر و راندمان عملیاتی خوبی دارند.
  • پایین بودن صدا و اتلاف انرژی: در شرایط بهینه عملکرد، صدای کمی تولید می‌کنند و اتلاف انرژی اندک است.
  • وابستگی جریان به فشار: پمپ‌های گریز از مرکز در فشارهای مشخص بهترین عملکرد را دارند؛ در صورت استفاده از سیالات با ویسکوزیته بالا، دبی کاهش می‌یابد.
  • حساسیت به ذرات فلزی: در صورت وجود ذرات آهن یا مواد ساینده در آب، پروانه و محفظه ممکن است دچار خوردگی یا سایش شوند؛ توصیه می‌شود پیش از پمپ، سیستم فیلتراسیون مناسب نصب شود.

سوالات متداول

اگر پروانه پمپ آب کشاورزی از کار بیفتد چه باید کرد؟

در این شرایط پمپ باید از مدار خارج و باز شود تا داخل آن تمیزکاری شود. در صورت مشاهده خوردگی یا خرابی لبه‌های پروانه، تعویض پروانه توصیه می‌شود. همچنین بررسی کنید که آیا اشیاء خارجی یا رسوبات باعث گیر کردن پروانه نشده‌اند.

چرا پمپ کشاورزی آب را پمپاژ نمی‌کند؟

دلیل اصلی وجود هوا در لوله‌ها یا داخل پمپ است. برای رفع مشکل سیستم را هواگیری کنید و مطمئن شوید لوله‌ها و محفظه پمپ از آب پر شده‌اند. همچنین بررسی مسیر مکش، شیرها و فیلترها برای انسداد الزامی است.

اگر فشار آب برای آبیاری زمین مناسب نیست چه کنیم؟

ابتدا مشخصات پمپ و نیاز مزرعه (دبی و هد) را بازبینی کنید. ممکن است نیاز به خرید یا ارتقاء پمپ باشد. اگر پمپ نصب است، برق‌رسانی و ولتاژ تابلو برق را کنترل کنید، اتصالات الکتریکی و پروانه را بررسی نمایید و از سالم بودن شیرهای مسیر و لوله‌ها اطمینان حاصل کنید.

کدام یک انواع پمپ آب کشاورزی قوی‌ترین است؟

پاسخ بستگی به نیاز شما دارد؛ اما پمپ‌های سانتریفیوژ با قدرت بالا (موتورهای تا حدود 50 اسب بخار یا بیشتر در نمونه‌های صنعتی) می‌توانند دبی و فشار بالایی فراهم کنند. همیشه توصیه می‌شود بر اساس محاسبات دقیق دبی و هد اقدام به انتخاب و خرید پمپ کنید تا هم از نظر اقتصادی و هم از منظر عملکردی بهینه باشید.

انواع پمپ آب کشاورزی


محصولات مرتبط

جدیدترین نوشته ها